Elk jaar weer laait eind oktober de discussie op over de vermeende racistische achtergrond van de rol van Zwarte Piet als hulpje van Sinterklaas. Er wordt gesuggereerd dat deze zwart geschminckte vrolijke Frans van oorsprong een negerslaafje van de Goedheiligman zou zijn.
Deze suggestie is onjuist. Sint Nicolaas is vanouds de beschermheilige van de kinderen, en zijn naamdag, 6 december, is een kinderfeest. Om de kinderen die dag te kunnen verblijden met presentjes, werden de avond tevoren pakjes rondbezord bij alle kindertjes die braaf geweest waren.

Waar komt de figuur van Zwarte Piet vandaan ?
Er is al lang een voor de hand liggend antwoord bekend in kringen van heemkundigen en etymologen; dit werd laatst nog eens geïllustreerd door een artikel in de Volkskrant over het Schoorsteenvegersfestival in Noord-Italië. Dit artikel kan worden bekeken op de Volkskrant-site (zie onder). Er wordt in beschreven hoe, vanaf de 17e eeuw, Italiaanse schoorsteenvegers over Europa uitzwermden om bij de nadering van het stookseizoen hun diensten aan te bieden.
Zo werden Nederlandse kindertjes in het najaar geconfronteerd met vreemde figuren op het dak, die een zwarte snoet hadden en een vreemd taaltje brabbelden. Het volksverhaal ontstond, dat dit hulpjes van Sinterklaas waren, die voor het aanstaande feest kwamen luisteren door de schoorsteen of de kinderen wel zoet waren en goed hun Sinterklaasliedjes zongen. Deze Zwarte Pieten kwamen op Pakjesavond de kadootjes voor de kinderen door de schoorsteen bezorgen.

Zwarte Piet komt oorspronkelijk uit Italië . Het bisdom Myra, waar Sint Nicolaas zijn faam als kinderbeschermer vestigde, ligt tegenwoordig in Turkije maar was tijdens diens leven onderdeel van het Oost-Romeinse of Byzantijnse Rijk. De Sint ligt begraven in Bari, Italië, waar hij vereerd wordt als beschermer van de zeelieden.

"Moriaantje, zwart als roet" heeft te maken met schoorsteenvegertjes, niet met slavenhandel !

Het Volkskrant artikel over het Schoorsteenvegersfestival.
Ga naar www.volksrant.nl , en vul de zoekterm rüsca in. Dat is de term waarmee schoorsteenvegertjes worden aangeduid die met allerlei mogelijke manieren klein en dun gehouden werden, om ze bruikbaar te houden voor het werk binnen in schoorstenen.
Als je abonnee bent, kun je artikel gratis inzien, anders kost het € 1,15 . Hieronder een screenprint van de zoekpagina van de Volkskrant.